NEW ZEALAND HEALTH INFORMATION SERVICE
Toou numero o te akapapa’anga ta-numero o te basileia, no te angaanga rapakau maki (National Health Index Number – NHI)
- Eaa teia numero o te NHI?
- Eaa te roa i teia ta-numero’anga o te NHI i te raveia’anga ki Niu Tireni nei?
- Mei tea’a te tu i teia numero ote NHI?
- Na ai e akono ana i te NHI?
- Ko ai te ka rauka i te akara e te tatau i toku au tuatua i roto i te numero o te NHI?
- Eaa te puapinga o te akapapa’anga numero o te NHI?
- E akapeea ana te numero o te NHI me ta-angaangaia?
- Eaa teia tei kapikiia e, ko te akanoonoo’anga i te teatea-mamao akamatakite (Medical Warnings System)?
- Ka vai muna ngaro ainei toku au tuatua maki?
- Ka akapeea au i te kimi’anga i tetai au mea ke atu no toku numero o te NHI, e toku au tuatua tei tapiriia atu ki te pae i teia?
Ko te National Health Index (NHI), e akapapa’anga teia na te basileia i te ta-numero’anga i te tangata no te angaanga rapakau maki, na roto i te orongaia atu anga tetai numero noou, ei ravenga kia kitea vivikiia e, ko ai koe, me anoano ake koe i te ta-angaaanga i te au tauturu o te rapakau maki e to te aronga turanga karape tukeke (disability services).
Eaa te roa i teia ta-numero’anga o te NHI i te raveia’anga ki Niu Tireni nei?
Mei te 20 mataiti tere atu te roa ia Niu Tireni i te rave’anga i tetai o teia ta-numero’anga o te NHI. Ko te au tamariki katoatoa te ka anau ki Niu Tireni nei, ka tu ratou i teia numero o te NHI i te ra e anau ei ratou. Mei te 95% te katoatoa i te iti-tangata o Niu Tireni tei tu i teia numero o te NHI.
Mei tea’a te tu i teia numero o te NHI?
Ko teia ua te akapapa’anga numero tei kapitiia ki te au leta tatakitai o te reo (alphabet), mei teia tetai akara’anga, e ABC1234. Ko te au tuatua te ka vai ki roto i toou numero o te NHI, koia oki, ko:
- toou ingoa e toou ngai i te oire e noo ra (address)
- toou ra anau’anga
- te akataka’anga e, me e tane koe, me e vaine
- toou iti-tangata i kapuaia mai ei koe.
Na tetai tuanga o te Tipatimani o te Pae Rapakau Maki, tei kapikiia e, ko te tuanga Akapapa Tuatua i te Ora’anga Tangata o Niu Tireni nei (New Zealand Health Information Service [NZHIS]), e rave ana, ma te tiaki i te angaanga katoatoa o te au numero o te NHI. Kia rauka i teia kopapa i te aru i te au akanoonoo’anga tei akatakaia e te Ture Muna o te Mataiti 1993 (Privacy Act 1993), e pera katoa te Ture kia Vai Muna te au Tuatua no Tetai Ua Atu o te Mataiti 1994 (Health Information Privacy Code 1994). Ka kimi ravenga te NZHIS kia vai muna toou au tuatua katoatoa, e kia akanooia tetai akateretere’anga, kia kore rava e rauka i tetai ua atu i te tatau i te au tuatua i roto i teia akapapa’anga.
Ko ai te ka rauka i te akara e te tatau i toku au tuatua i roto i te numero o te NHI?
Ko te aronga ua te ka rauka i te akara e te tatau i toou numero o te NHI, mari ua, ko te au aronga angaanga rapakau maki tei oronga te NZHIS i te tika kia ratou, e pera katoa te au kopapa akaaere o te angaanga rapakau maki o to katou mōti’a (District Health Boards). Ko teia te reira au aronga, ko te Taote o te kopu-tangata, ko te Neti, te aronga aka’anau vaine nui, e te au aronga taunga kite o te aremaki (specialists). Ko te aronga ua tei tikaia i raro ake i te Ture kia Muna te au Tuatua no Tetai Ua Atu (Health Information Privacy Code), te ka rauka i te tata akapapa, me kare ra, i te tieni i te au tuatua i roto i te NHI.
Eaa te puapinga o te akapapa’anga numero o te NHI?
Mei te mea e, ka anoanoia kia rauka mai te au ravenga e te au tauturu meitaki tikai noou, ka anoanoia i reira kia rauka mai i te aronga angaanga rapakau maki toou au tuatua katoatoa tei tau kia kite ratou, i te tuatau e anoanoia’i te reira au tuatua noou. Na te numero o te NHI e akapāpu e, ko ai koe, ma te akapāpu katoa e, ko te au tuatua tei rauka mai ia ratou, noou te reira au tuatua e no roto mai i toou rekoti o toou au maki. Na teia numero okotai noou tei kore tetai ke atu i tu, e akapāpu, kia kore takiri tetai taravake e tupu ake, i te mea oki e, penei, e tangata tetai kua aiteite to korua ingoa, kua taravake toou ingoa i te tataia’anga, me kare ra, kua tieni koe i toou ingoa.
E akapeea ana te numero o te NHI me ta-angaangaia?
Na te numero o te NHI e akapāpu meitaki i toou tuatua e, ko ai koe, e te au tuatua o te aronga maki e te au akanoonoo’anga no te akara i te aronga maki i roto i te are maki. Tei runga te numero o te NHI i te pepa ingoa o te tangata maki, e ko teia te pepa te ka ta-angaangaia no te au tata’anga tuatua o te aronga maki i roto i te are maki.
Ko te au ravenga rapakau maki i teia tuatau, e raveia ana te reira na roto i te aronga angaanga rapakau maki tuketuke i te angaanga kapiti’anga i te rave’anga i ta ratou angaanga no te aronga tei makiia. Me tata teia aronga i tetai leta noou, te Taote o te kopu-tangata, te aronga taunga kite i te au tu angaanga rapakau maki, e tetai atu au aronga angaanga rapakau ke atu, ka tuku ratou i toou numero o te NHI ki roto i te reira leta. Mei teia te akara’anga, penei, ka tata te are maki i tetai leta noou me akaruke koe i te are maki no te oki ki te kainga, e na teia leta e akakite ki toou Taote i te au ravenga noou no toou maki, kia raveia. Na toou numero o te NHI i roto i te leta i tataia, e akapāpu e, ko koe teia e tuatua nei ratou.
Ko te au mōti’a tei tu i te au angaanga tauturu rapakau maki, mei te angaanga a te pia laboratory, penei, ka rauka ta toou Taote tuatua noou te ka tukuia atu kiaia na runga i te matini roro ūira atuitui. Tei roto toou numero o te NHI i te tuatua te ka tukuia ki toou Taote no toou maki i akaraia ana. Ka akara toou Taote i toou numero o te NHI no te akapāpu e, noou teia au tuatua i tukuia mai e ka tuku aia i teia au tuatua noou ki roto i toou au akapapa’anga tuatua maki.
Eaa teia tei kapikiia e, ko te akanoonoo’anga i te teatea-mamao akamatakite (Medical Warnings System)?
e e maki āta pu toou mei te maki toto vene, me kare ra, e kino ana koe me kai i tetai au vairakau a te Taote mei tetai o te antibiotic, penei, ka vai’ōia te reira tuatua ki roto i te akapapa’anga tuatua tei riro e, na te NZHIS e tiaki, e ta-angaaanga, e tei kapikiia e, ko te Medical Warnings System (MWS). Ka akaīroia teia tuatua i roto i toou numero o te NHI, ei akamatakite viviki i te aronga angaanga maki e tauturu ra ia koe, kia kite ratou i teia tuatua noou i roto i te MWS. Penei, e tuatua puapinga teia kia akamanako katoa ia me uriuri manakoia no toou au akara’anga tei raveia, kia tau te tika me tukuia i tei tau kia raveia noou. Ka rauka i teia tuatua i roto i te MWS kia riro ei va’a tuatua noou, i te tuatau kare koe e meitaki i te tuatua, mei teia te tu, me kua ngaro toou manako e kare koe e kite ake ana.
Ka vai muna ngaro ainei toku au tuatua maki?
Na toou numero o te NHI e akapāpu kia vai muna ngaro toou au tuatua. E muna atu toou au tuatua rikiriki katoatoa me tei roto i toou numero o te NHI, i to te tata i toou ingoa e te ngai o toou ngutuare (address) ki runga i te pepa. Te aru nei te NHI i te akateretere’anga a te Ture Muna (Privacy Act) e te Ture kia Vai Muna te au Tuatua no Tetai Ua Atu (Health Information Privacy Code), te ka rauka i te akara atu ki runga i te roro ūira atuitui www.privacy.org.nz/comply/hinfopc.html.
Ka akapeea au i te kimi’anga i tetai au mea ke atu no toku numero o te NHI, e toku au tuatua tei tapiriia atu ki te pae i teia?
Araveiia atu te Privacy Officer o te Tipatimani o te Pae Rapakau Maki:
Privacy Officer
New Zealand Health Information Service
Ministry of Health
Po Box 5013
Wellington
founu: (04) 496 2000
fax: (04) 496 2340
imere: information@moh.govt.nz
Ka patiia atu tetai pepa tau i te ture, ei akapāpu e, koai koe, i mua ake ka orongaia atu ei tetai ua atu tuatua kia koe.